KhongAiCa không biết nhận xét sao nữa. Đôi khi là gu, mà đã là gu thì khó bàn. KhongAiCa đã có đọc 1 bài về thơ "mới" kiểu này. Post lên để bà con tham khảo & tự rút ra kết luận cho riêng mình :lol: . Nói thật, có những bài K.A.C thích, vì họ (tác giả) đôi khi dám vượt lên cả dư luận, cái mà K.A.C tự nhận là mình không có hoặc không dám (nhưng cái vượt lên này cũng còn tùy dưới con mắt từng người)
--------------------
Về tuổi, họ là những thế hệ 8X, và về thơ, đã có dấu hiệu chuyển động khác hẳn. Nguyễn Hữu Hồng Minh, Phan Huyền Thư, Vi Thuỳ Linh, Văn Cầm Hải, Nguyễn Quyến-những cái tên mà trong hơn chục năm nay, nhiều khi theo quán tính thường được giới phê bình nhắc như là những tiêu biểu cho cái gọi là thơ trẻ!
Làn sóng ấy đòi hỏi nhìn nhận lại một diện mạo thơ có sự dịch biến, khi cuộc sống hôm nay đã tràn ra ngoài khả năng thức nhận tiếp bắt của những tên tuổi hôm qua. Cái lớp những cây bút hôm qua được gọi là trẻ đã không còn trẻ nữa. Họ đã ở trên một con thuyền khác. Cũng không có nghĩa là họ cũ, thoái hoá hay bị chôn vùi đi. Chẳng ai có thể chôn vùi hay phủ định họ. Có thể họ vẫn đang viết vẫn sáng tạo cho thời đoạn của mình, trên con thuyền-không gian, thời gian-thế hệ mình.
Tôi thực sự thông cảm khi Nguyễn Hữu Hồng Minh - nhà thơ trẻ trằn trọc cách tân trong một thời gian dài không mệt mỏi bỗng nhiên nghĩ tới chuyện siêu hình học trong lúc này. Khi dấu hiệu của những cuộc truy đuổi tìm hoàng tử, vỉa từ đã mệt nhoài và anh đã ý thức mình và bạn bè cũ ở trên con thuyền ngấp nghé trôi về hôm qua. Khi những nàh thơ nữ xinh đẹp hằng tuần được anh giới thiệu trên www.evan.vnexpress.net đang đong đưa nhan sắc @ của mình ra để đối diện thẳng thực tế và gọi tên những chuyện nhạy cảm bất cần mượt mà khuôn phép và không chút uốn éo ngữ ngôn.
Cái ngôn ngữ mà làn sóng này thu nhận được, chủ quan tôi thấy đó là một sự thừa hưởng ngôn ngữ thời đại. số. Họ sinh ra và lớn lên như một sự gieo đúng thời gian của đời sống số. Họ là thế hệ trẻ Việt Nam đầu tiên bước vào cái gọi là thế giới ảo với cuộc sống tình cảm, nhận thức về thế giới đa chiều hơn, được giải phóng một cách tự thân và mạnh mẽ. Ngôn ngữ thơ họ là một ngôn ngữ phô bày một cách phóng túng thoải mái theo cách hàng ngày họ vẫn lên mạng, vào forum, để lại một vài câu vu vơ tản mạn và kí bên dưới một cái nick. Cả chuyện hằng ngày họ vẫn trao đổi về tinh dục, chuyện kín với một nickname của một boy nào đó mà họ chưa hề thấy mặt chỉ quen nhau qua mạng trong một đêm. Cái lối viết phô bày phóng túng thể hiện bản năng cảm tính như một quy luật tư duy chứ không bởi dụng ý muốn gây sốc. Song, nó cũng nói lên một sự phản ứng nhất định với một đời sống thơ ca cứ quanh quẩn câu hỏi: lục bát hay tự do, đúng hay sai, sex hay không sex... mà lớp sóng trước của họ đã nhiều năm thụ hưởng, đấu tranh lẫn... hứng chịu.
Cái nhu cầu được nói của thơ đương đại, có lẽ là lúc này đây, khi sự vần xoay, khuynh đảo của quan niệm xã hội và tư duy đòi hỏi một cuộc bứt vòng kim cô cũ kĩ để xây dựng những giá trị mới. Không kinh nghiệm nào giống kinh nghiệm nào. Người ta cũng chẳng thể bước chân vào tương lai bằng bước chân của quá khứ. Nếu có thì đó chỉ là những bước lùi tụt hậu. Tôi đã thấy những tấm ảnh nhà thơ Vi Thuỳ Linh xanh xao ốm o mệt mỏi nhưng vẫn ngẩng cao đầu (và chị cũng bảo thích cái động tác này mỗi khi đứng tước camera) nhưng đó chỉ là một sự ngẩng cao đầu trong một scenes của một thế hệ chị. Cũng thế thơ chị nếu đươc gọi là một cuộc giải phóng tình dục trong thơ thì không sai, nhưng để đặt nó bên cạnh những cây bút nữ thời @ của đợt sóng mới này thì "Linh" và "Khát" đã quấ cũ ấy là chưa nói rất nhiều hạn chế về ngôn ngữ thể hiện mà nhà thơ này gặp phải trong hai tập thơ vụng về nhưng từng tạo cú sốc đứng thời điểm này.
Nền văn học Trung Quốc gọi thế hệ 7X (Miên Miên, Vệ tuệ) của họ bằng một từ "thế hệ viết bằng cơ thể", nặng tính dè bỉu hơn là trân trọng nhưng tác phẩm của họ vẫn được xuất bản công khai và tạo được sự đồng tình của giưới trẻ cùng thế hệ. Thì hiện nay, chúng ta phải thấy điều đó chậm hơn, ở thế hệ 8X. Những tín hiệu đầu tiên đang gây hoang mang lẫn hi vọng vì nó không giống chúng ta nghĩ lâu nay.
Phương Lan cô gái sinh năm 1981 những ngày đầu vào câu lạc bộ văn học NVH Thanh niên còn vụng về câu chữ, nay đã viết được những câu nhục cảm đến "chết người":
Rướn cong mùa chín mọng trong đêm
Chờ một linh tín để hân hoan giờ khai mở
Dưới em là rì rầm cỏ mềm
Và những phôi mầm phập phồng cố nén cơn phấn khích trong viễn tương đồng loạt đội lên
(Đỉnh hoa)
Hay:
Em ngực triền xuân
Nhìn loaì người bằng nỗi buồn mưng mủ...
Đến thế thì cái sự "khoả thân trong chăn / thèm chồng" của Vi Thuỳ Linh chỉ là cách uốn éo của một lớp sóng cũ còn nhiều ngần ngại trước cương toả của lễ giáo và quan niệm đạo đức trên một nền ngôn ngữ thi ca đã cũ.
Thật ngạc nhiên khi cô Lynh Barcardi-một cô gái có nét đẹp digan trong làng thơ Sài Gòn đã viết những câu đầy bất chấp, đạt những sự phún trào trên những nét chữ tròn căng:
chiếc chiếu sờn lòng giữa
em save anh vào document tử cung
trét lên tường những gam màu bò cái
trong mơ...
anh đốt đồng cỏ... tảng lờ hơi sữa
bức tranh về ánh sáng nhân loại
tòn teng trên lưng thằng gù
cửa sổ trời chực mở
bào thai rắn rớt... ... nhầy nhụa bàn phím
hình dung anh cắn phải lưỡi khi làm tình
(Đăng cai)
Khương Hà Bùi, cô bé vừa tốt nghiệp lớp 12, đọc nhiều, chiêm nghiệm nhiều. Cô này viết đằm, mộng mị cổ điển hơn, nhưng lại có những cách nói rất "open" mà cách chơi từ của đàn chị như Phan Huyền Thư có khi dã bị đắp mền đẩy về hôm qua:
Xin anh giữ chặt vai em
Cùng xoay những vòng chóng mặt
Thảo nguyên rỉ máu từ những hố sâu rền rĩ đòi trở lại là hoang mạc
quằn quại nỗi đau tìm về khởi thuỷ
một vòng xoay
một vòng xoay....
Trong khi đó Thanh Xuân sinh năm 1981 lại nặng về tính thông tin. Những câu thơ no tròn và bề bộn được được sinh ra từ một thế giới thông tin nghe nhìn và tiêu dùng. Một cái nhìn lườm nguýt điệu đàng và thích nghi chứ không phản ứng:
Bắt đầu tấu khúc hay tập tễnh ễnh ương
dịu dàng và nhu nhược như thiếu nữ hàng băm chưa chồng
tư tương chủ đạo của nền văn minh triệt để Tây phương là...
Sa thải đạo diễn Mưu và Thập diện...tẩy chay...
Hắn cười khẩy vào giữa đùi nàng đã được tẩm Channel No.5
(ta cứ hếch hoách thì đã sao nào?)
Khi ngày nào hắn cũng tới thư viện nhà nước nghiền ngẫm tại sao bà Hồ Xuân Hương không trần truồng Ereka mỗi khi làm thơ
Cái thâm thế bất chấp kiểu "thì đã sao nào" của những cư dân mạng đã quá rõ. Nó đi vào thơ theo mạch ngầm mà những mưu đồ kiến giải bác học và kinh viện đến mấy phải bó tay. Nó là sản phẩm của một thế giới ảo vô lượng chiều không gian và thời gian để họ được ung dung chọn cách hành xử theo cách của mình!
Có lẽ tên tuổi làm tôi ngạc nhiên nhất là Trương Quế Chi-cô học sinh sinh năm 1987, trừơng Hà Nội Amsterdam. Suốt nhiều năm thơ cô xuất hiện trên tờ Người Hà Nội và mới đây là website evan gợi những tín hiệu thơ nhục cảm khá sung mãn. Biết sao được những câu thơ thiếu nữ thời @ này đã mang đưọc vào trong mình cái nỗi trằn trọc thiếu phụ và những khát thèm nhục cảm rất thực, rất vi tế mà những đàn chị của cô không đạt đến. Cũng là một tình trạng bất chấp: bất chấp sự thô thiển, bất chấp cương toả đạo đức, bất chấp cả những mối rằng buộc nhiêu khê chỉ để được nói.
Trong bài thơ Viết cho sinh nhật 10/10/2003:
... cơn khát nảy hoa
ý thức ngủ đông và bản tính bản nang quẫy dậy
sinh vật trần trụi cùng khuôn mặt nham nhở
"những đường nét cũ trong lành chứa nội dung đã bị phá huỷ"
đôi lần soi gương và thấy buồn nôn
vì không hiểu nổi đôi mắt đã chạy nơi nào
"đường nét xô trannh nhau co dúm về một điểm"
Trông thật ngộ!
Câu hỏi "tại sao" quấn vò dây thân kinh mỏng mảnh
bào thai cựa quậy trong bức tranh mang sắc đỏ
Bào thai mang tên Đàn Bà.
Sự trải nghiệm và lắng đọng còn ở thời gian. Nhưng khi người ta chưa biết chần chừ bởi những định kiến nhận thức lẫn cân nhắc, những câu thơ bất chấp như thế khiến tôi những tưởng rằng, đó đã là một điều tốt, những tiếng gào đòi cởi bỏ xiêm áo cũ đã thực sự có nghĩa lý.
Họ, những cây bút trẻ với sự nhạy cảm và những vốn có thế hệ mình, liệu có đem lại sự mới mẻ cho thi đàn đương đại? chưa dám chắc. Họ chưa đủ sức đạp đổ những đàn chị của lớp sóng trước. và không việc gì họ phải đạp đỏ. Cái mà họ thiếu đó là một sự vững vàng nền tảng văn hoá để nhận ra con đưòng mình sẽ khai phá ngay dưới bàn chân và cái họ cần hơn là một chút mẫn cảm thế hệ để không tự đánh mất mình bằng những hoa hoè hoa sói nông nổi nhất thời ./.
(Theo Sinh viên Việt Nam)